Meble - elementy podstawowe

Elementy są to podstawowe (elementarne) części składowe mebla o róż­nych wymiarach i kształtach. Element o małym przekroju w stosunku do jego długości, zaś o szerokości równej lub większej od grubości, nazywa się graniakowym (lata, listwa). Natomiast element o du­żym przekroju w stosunku do jego długości oraz o szerokości wielokrot­nie większej od grubości nazywa się płytowym.
Niektórzy meblarze dzielą elementy na płytowe — wykonane z płyty meblowej, meble lite — wykonane z drewna litego oraz ‘kształtowe — wyko­nane z kształtek sklejanych z fornirów, wiórów, trocin itp. części ligno-celulozowych, jak też wykonane z innych materiałów, a w szczególności z tworzyw sztucznych i metali. Inni natomiast dzielą elementy na główne (konstrukcyjne), z których brak choćby jednego uniemożliwia zrealizo­wanie konstrukcji, a zatem i spełnienie funkcji, oraz na uzupełniające,bez których konstrukcja będzie zachowana, jednak nie może spełniać przewidzianej funkcji. Jeszcze inni dzielą elementy na główne, tworzące szkielet wyrobu (nośne obciążone i obudowująco-wznoszące), usztywnia­jące konstrukcję (zakrywające i dodatkowo łączące), związane ruchowo oraz luźno leżące i stojące, jak też dekoracyjno-uzupełniające. Termino­logię i klasyfikację elementów i podzespołów wykonanych z drewna oraz innych materiałów występujących w meblach precyzuje norma branżowa BN-63, 7140-01 „Meble drewniane. Elementy i podzespoły. Terminologia i klasyfikacja”.
Elementy graniakowe
Elementy graniakowe dzielą się na: prostoliniowe- i krzywoliniowe. Te z kolei dzielą się na pojedyncze (jednomateriałowe — nie skle­jane) i złożone (sklejane z dwóch lub więcej części drewna).
Elementy prostoliniowe pojedyncze wykonuje się w zasadzie z ma­teriałów tartych (PN-57, D-96000 „Tarcica iglasta ogólnego przeznacze­nia”, PN-59, D-96002 „Tarcica liściasta ogólnego przeznaczenia”) sposo­bem piłowania prostoliniowego wzdłuż włókien drewna. Małowymiarowe elementy prostoliniowe, o grubości nie przekraczającej 10 mm i długości ok. 1000 mm, można też uzyskiwać sposobem skrawania bezwiórowego. Wymiary przekrojów elementów prostoliniowych, jak podaje Michajlow, nie powinny, ze względu na odkształcenia higroskopijne, przekraczać 100X50 mm {szerokość, grubość), a w warunkach produkcji uwzględnia­jącej zasadę wzajemnej zamienności elementów podane wartości zmniej­sza się co najmniej dwukrotnie.
Jeżeli projektowany element ma być tylko w końcowej swoje części krzywoliniowy, to wówczas może być wykonany z graniaka pojedyncze­go odpowiednio w tej części nadpiłowanego i wygiętego, po uprzednim wypełnieniu nadpiłowań wkładkami z fornirów powleczonych klejem. Odległość pomiędzy osiami podłużnymi nadpiłowań wynosi zazwyczaj około 4 mm, a szerokość nadpiłowań około 2 mm. Grubość wkładek po­winna być o 0,1—0,2 mm mniejsza od szerokości nadpiłowań. Nadmienia się, że np. na krzesło wykonane z elementów częściowo giętych, uprzed­nio nadpiłowanych, zużywa się około 30% mniej materiału drzewnego niż na tradycyjne krzesło stolarskie.
Elementy krzywoliniowe pojedyncze kształtuje się wypiłowywaniem desek lub bali albo gięciem uplastycznionych łat, tzw. giętarskich (PN-56, D-96003 „Bukowe półfabrykaty tarte do wyrobu mebli giętych”). Wypiłowywanie elementów krzywoliniowych powoduje znaczne straty materiałowe (niejednokrotnie przekraczające 50%) oraz obniża wytrzy­małość elementu, ze względu na przecięcie włókien, a zatem zmusza do konstruowania dużych przekrojów. Dlatego też projektowanie elemen­tów krzywoliniowych wypiłowywanych należy ograniczyć tylko do przy­padków szczególnych (wyjątkowych) uzasadnionych przede wszystkim względami plastycznymi.
Elementy krzywoliniowe złożone. Jeżeli mebel ma spełniać duże wy­magania zarówno pod względem wytrzymałości, jak i trwałości w zachowaniu nadanych mu kształtów, wówczas celowe jest konstruowanie jego krzywoliniowych elementów graniakowych jako złożonych z kilku warstw drewna.
Elementy krzywoliniowe złożone wykonuje się w takich przypadkach z odpowiednio przygotowanych listew, sklejanych z jednoczesnym wy­ginaniem. Nazywane są one elementami gięto-klejonymi. Promień łuku (krzywizny) elementów gięto-klejonych może być kilka razy mniejszy od promienia łuku elementów wyginanych z drewna litego. Grubość listew przeznaczonych do wyrobu elementów gięto-klejonych jest uza­leżniona głównie od ilości warstw składających się na ten element i mi­nimalnego promienia jego łuku.

Elementy płytowe dzielą się na prostoliniowe i krzywoliniowe. Ele­menty płytowe z reguły wykonuje się z płyt meblowych jednowar­stwowych i wielowarstwowych, odpowiadających ustale­niom normy branżowej BN-62, 7100-01 „Płyty meblowe -klasyfikacja i terminologia”. W elementach z płyt jednowarstwowych na przekrojach prostopadłych do ich płaszczyzn nie wyróżnia się osobnych warstw, natomiast w elementach z płyt wielowarstwowych wyróżnia się dwie lub więcej warstw. Pierwsze z nich nazywamy elementami jednowar­stwowymi, drugie wielowarstwowymi.

Technorati Tags: , , , , , , , , ,

Podobne artykuly meblarskie

  • Meble - Podstawowe części składowe konstrukcji II
  • Meble - Elementy płytowe krzywoliniowe
  • Meble - Podstawowe części składowe konstrukcji
  • Meble - obróbka drewna - skrawanie
  • Badanie konstrukcji meblarskich.
  • Meble - Połączenia elementów i podzespołów
  • Meble - podział mebli
  • Meble - konstrukcje meblarskie II
  • Meble - toczenie drewna
  • Tradycje przy tworzeniu mebli.
  • Ostatnio dodane artykuly meblarskie