Elementy płytowe prostoliniowe wykonuje się z płyt drewnianych jednowarstwowych (fryzy sklejone ze sobą bokami) lub wielowarstwowych, zwanych płytami stolarskimi (PN/D-97000 ,,Płyty stolarskie, meblowe”) oraz z płyt wiórowych (PN-65, D-97004 „Płyty wiórowe prasowane trzy-warstwowe i frakcjonowane” i BN-64, 7113 „Płyty wiórowe wytłaczane pełne”) i paździerzowych (RN-60, MPL-3243 „Płyty z paździerzy lnia­nych), jak też ze sklejki (PN-62, D-97003 „Sklejka ogólnego przeznacze­nia”) i płyt pilśniowych twardych (PN-60, B-22120 „Płyty pilśniowe z drewna”).
Podstawowym tworzywem do wyrobu elementów płytowych konstruk­cji meblarskich są dziś płyty wiórowe i paździerzowe. Zastępują one w coraz większym stopniu tradycyjne płyty stolarskie. W produkcji przemysłowej proces zastępowania płyt stolarskich płytami wiórowymi i paździerzowymi został już w zasadzie zakończony.
W początkowym zaś stadium zastosowania znajdują się płyty pilśnio­we półtwarde. Do tej pory nie wytwarza się takich płyt w kraju, pro­dukcja ich jednak jest przewidziana w najbliższej przyszłości. W związ­ku z tym Zakład Badawczy Meblarstwa ITD przeprowadził wstępne (roz­poznawcze) badania przydatności płyt pilśniowych półtwardych „Karlit”, produkcji szwedzkiej.
Z pierwszego z nich wynika, że ze względu na małą wytrzymałość płyt pilśniowych półtwardych na rozciąganie w kierunku prostopadłym do płaszczyzn i — wynikające z tego faktu — niekorzystne wartości niektórych wskaźników, a w szczególności
zdolności utrzymywania wkrętów w kierunku równoległym do płaszczyzn oraz wytrzymałości połączeń kołkowych;
nie są one w obecnym swym stanie odpowiednim tworzywem do budowy korpusów i drzwi mebli skrzyniowych.
Z drugiego zaś wynika, że niemal dorównująca prasowanym płytom wiórowym wytrzymałość na zginanie statyczne i sztywność płyt pilśnio­wych półtwardych wskazują na możliwość zastosowania tego tworzywa na półki i płyty robocze mebli.
Jeżeli chodzi o płyty pilśniowe twarde, to zakres ich stosowania w konstrukcjach meblarskich jest w zasadzie taki sam jak sklejki. O wy­borze jednego z tych materiałów spełniających w konstrukcjach zazwy­czaj rolę elementów uzupełniających (nienośnych), decydują przede wszystkim względy natury ekonomicznej lub. też technicznej.
O doborze materiału płytowego dla określonej konstrukcji meblarskiej powinna decydować przede wszystkim analiza echniczno-ekonomiczna.
“Wszystkie rodzaje płyt, z wyjątkiem drewnianych jednowarstwowych litych i wielowarstwowych pustakowych, przyjmowane są do produkcji mebli jako gotowe już półfabrykaty. Płyty drewniane jednowarstwowe lite i wielowarstwowe pustakowe są jeszcze często przedmiotem rze­mieślniczej produkcji meblarskiej, a niekiedy także przemysłowej. Nie są one jednak materiałami obrotu towarowego, nie znalazły też odpo­wiedniego ujęcia w normach państwowych czy resortowych. Dlatego też poświęcimy im trochę miejsca w niniejszym opracowaniu.
Można zauważyć, że płyty drewniane jednowarstwowe lite są z reguły obarczone wieloma wadami, z których najważniejszą jest zmienność nadanych im kształtów. Oprócz odkształcania się (wyginania) w kierunku poprzecznym, odkształcają się (skręcają) one również po przekątnych. Od­kształcenie na szerokość na skutek zmian wilgotności drewna jest przy tego rodzaju płytach wprost proporcjonalne do wymiaru szerokości płyty. Przy dużych więc szerokościach płyt odkształcenia mogą być sto­sunkowo duże. Stąd też, jak i ze względu na znaczne zużycie wysoko­gatunkowego materiału drzewnego, projektowanie tego rodzaju płyt powinno być ograniczone do przypadków wyjątkowych, uzasadnionych względami techniczno-ekonomicznymi lub estetycznymi. Konstrukcje drewnianych płyt jednowarstwowych litych mogą być różne. Najbar­dziej charakterystyczne są konstrukcje płyt z fryzów (deszczułek) połą­czonych ze sobą bokami, bez dodatkowych wzmocnień poprzecznych. Płyty te ulegają łatwo odkształceniom. W celu polepszenia ich stabil­ności umieszcza się na płaszczyznach lub czołach prostopadłe do długości płyty listwy wzmacniające o różnych kształtach. Listwy wzmacniające można łączyć z płytą trwale tylko w jednym miejscu (punkcie), a nie na całej ich długości. Typy złączy stosowanych w konstrukcjach tego rodzaju płyt będą omówione w dalszej części niniejszego rozdziału.
Istotnym warunkiem uzyskania płyt możliwie nieodkształcalnych jest przede wszystkim odpowiedni dobór i ułożenie ich części składowych, przy uwzględnieniu własności fizycznych i mechanicznych drewna, W wielkoseryjnej lub masowej produkcji przemysłowej jest to warunek bardzo trudny do spełnienia.
Przy projektowaniu płyt drewnianych jednowarstwowych litych na­leży pamiętać o tym, że im części tworzące płytę będą węższe i krótsze, tym podatność płyt na odkształcenia będzie mniejsza. Jak wynika z do­świadczeń praktycznych, maksymalna szerokość łączonych części nie po­winna przekraczać 80 mm. Poza tym należy zwrócić uwagę na to, aby:
— łączone części były układane na przemian prawymi i lewymi płasz­czyznami,
— układ słojów rocznych w poszczególnych łączonych częściach był zbliżony do prostopadłego w stosunku do płaszczyzny płyty,
— poszczególne płyty były wykonane w części albo wyłącznie bielastych, albo wyłącznie twardzielowych,
— dordzeniowy bok jednej części był łączony z dordzeniowym bokiem drugiej części, zaś przeciw rdzeniowy z przeciw rdzeniowym.
Jak już wspomniano, w zakładach meblarskich wytwarza się czasem płyty meblowe wielowarstwowe pustakowe, których śro­dek jest wykonany z ramy nie wypełnionej lub wypełnionej częściowo materiałem usztywniającym (ramiaki drewniane, paski z płyty pilśnio­wej lub z tektury, polistyrenu itp.) i oklejony z jednej lub dwóch stron warstwą zewnętrzną (sklejka, płyta pilśniowa itp). W przypadku nakle­jenia sklejki lub płyty pilśniowej tylko na jedną stronę ramy, płyta może ulec odkształceniu ze względu na jej nierównomierne naprężenia. Wska­zane więc jest dwustronne oklejanie ramy. Sposoby łączenia ramiaków ze sobą będą omówione w dalszej części rozdziału.
Podstawową zaletą tego rodzaju płyt jest stosunkowo mały ich ciężar. Są one jednak niezbyt odporne na działanie sił prostopadłych do płasz­czyzn, ich powierzchnie są na ogół nierówne, zwłaszcza przy dużych wy­miarach i rzadkim rozmieszczeniu na przykład ramiaków środkowych (wciąganie sklejki lub płyty pilśniowej).

Technorati Tags: elementy płytowe, Meble, meble dębowe, meble kuchenne, meble sosnowe, meble wypoczynkowe, płyty pilśniowe