Czynnikiem decydującym o możliwości i zakresie zastosowania ma­teriału w konstrukcji mebla  są  jego   własności   mechaniczne.
Własności mechaniczne drewna były przedmiotem wie­lu badań, wyczerpująco omówionych w podręcznikach z zakresu nauki o drewnie lub wytrzymałości materiałów. Podane więc zostaną w tym rozdziale najważniejsze własności mechaniczne gatunków drewna naj­częściej stosowanych w konstrukcjach mebli. Wartości te podano w for­mie tabelarycznego zestawienia , sporządzonego na podstawie publikacji prof. Krzysika. W sposób najbardziej syntetyczny przypomnimy kilka ogólnych fak­tów z zakresu wytrzymałości drewna. Wytrzymałość na ści­skanie jest około 2,5 raza mniejsza od wytrzymałości na rozciąganie. Wytrzymałość na ściskanie w kierunku promieniowym i stycznym jest wielokrotnie niższa od wytrzymałości na ściskanie wzdłuż włókien, a róż­nice te zmniejszają się w miarę zwiększania się ciężaru właściwego drew­na. Wytrzymałość na zginanie dynamiczne jest około 25% większa niż wytrzymałość na zginanie statyczne. Wytrzymałość zmęczeniowa drewna przy obciążeniu jednostronnym wynosi 0,25—0,30 wytrzymałości na zgi­nanie statyczne. Oczywiście przy obciążeniu dwustronnym jest niższa. Na ogół własności mechaniczne drewna o wyższym ciężarze właściwym mają większą wartość niż drewna lżejszego. Wreszcie, im drewno jest bardziej sprężyste, tym mniejsze nastąpi wydłużenie lub skrócenie pra­cującego elementu i całej konstrukcji. Poważny wpływ na wytrzymałość elementów wywierają loady anato­miczne budowy drewna oraz kierunek przebiegu włókien. W wielu przy­padkach wady drewna (sęki, zawoje, splot i skręt) mają bardzo istotny wpływ na wytrzymałość elementów. Na przykład wpływ sęków na wy­trzymałość na zginanie statyczne jest tym większy im dalej znajdują się one od płaszczyzny obojętnej, przy czym obecność sęków w strefie roz­ciąganej znacznie bardziej obniża tę wytrzymałość niż ich występowanie w strefie ściskanej.   Odchylenie przebiegu włókien  od  kierunku  działania   siłypowoduje obniżenie wytrzymałości elementu. Wpływ kierunku przebiegu włókien na wytrzymałość drewna wg Krzysika obrazuje rysunek 68. Przebieg zaś słojów rocznych na poprzecznych przekrojach elementów powinien być możliwie styczny do jednego z jego boków. Ogólnie wiadomo, że dla zapew­nienia odpowiedniej wytrzymałości konstrukcji istotne jest przestrze­ganie prostej zasady, aby kierunki przebiegu włókien drewna w po­szczególnych elementach pokrywały się z kierunkiem działania sił ze­wnętrznych, ściskających albo roz­ciągających i aby były prostopadłe w stosunku do kierunku działania Sił zginających. Praktycznie rzecz biorąc, kierunek przebiegu włókien, przynajmniej w podstawowych ele­mentach konstrukcji, powinien być zgodny z osią podłużną elementu łub możliwie nieznacznie się od niej odchylać. Nie używa się drewna z wadami na elementy rozciągane, jak też na elementy zginane, oczy­wiście w strefie rozciąganej. Własności mechaniczne tworzyw drzewnych, sto­sowanych dziś szeroko w konstrukcjach mebli, nie doczekały się jeszcze tak wyczerpującego opracowania naukowo-technicznego i tak komplek­sowo opracowanych publikacji jak drewno naturalne. Dlatego też po­święcono im nieco więcej miejsca w niniejszej książce. Ogólnie rzecz biorąc można stwierdzić, że tworzywa te, a więc kon­kretnie płyty wiórowe prasowane i wytłaczane, płyty pilśniowe półtwar-de a także i płyty paździerzowe, charakteryzują się własnościami mecha­nicznymi z reguły gorszymi niż drewno naturalne czy też płyty stolar­skie. Niedocenianie tego faktu przez konstruktorów prowadzi w konse­kwencji do niepożądanego obniżenia jakości mebli. Poniżej podano niektóre istotne dla konstrukcji meblarskich własności tworzyw drzewnych. Wartości tych własności przedstawiono w formie tabelarycznego zestawienia (tab. 4), sporządzonego na podstawie odpo­wiednich norm branżowych i państwowych oraz na podstawie wyników badań ITD. W miarę usprawnienia procesów produkcji tworzyw drzew­nych należy się spodziewać poprawy wielu z wymienionych w tabeli własności, a w szczególności tych, klóre w pierwszym rzędzie decydują o jakości konstrukcji meblarskich. Opierając się na wynikach różnych badań można w zaokrągleniu przy­jąć, że na przykład średnia wytrzymałość na zginanie statyczne wynosi dla drewna sosnowego 700 kG/cm2, dla płyt stolarskich 400 kG/cm2, zaś dla płyt wiórowych prasowanych i paździer-zowych o ciężarze właściwym 0,65 G/cm3—200 kG/cm2. Jeżeli idzie o płyty wytłaczane, to trzeba wyraźnie powiedzieć, że mogą one stanowić meblarski materiał konstrukcyjny tylko po oklejeniu ich płaszczyzn fornirem o grubości co najmniej  1 mm. Wtedy dopiero wytrzymałość tych płyt na zginanie statyczne w kierunku równoległym do kierunku wytłaczania i do kierunku włókien okleiny (mocniejszym) będzie bliska odpowiadającej jej wytrzymałości płyt wiórowych praso­wanych (nieokleinowanych) i w przybliżeniu dwa razy mniejsza od wy­trzymałości płyt stolarskich w kierunku równoległym do przebiegu liste­wek (mocniejszym).

Technorati Tags: drewniane krzesła, Meble, meble drewniane, meble sosnowe, meble wiklinowe, meble wypoczynkowe, meblowe